// DOSSIER — european-powers-condemn-israel-e1-west-bank-settlement
Mocarstwa europejskie potępiają rozszerzenie izraelskiej osady E1 na Zachodnim Brzegu
PUBLIKACJA: 22 sie 2026 02:44Z · JĘZYK: PL
Koalicja państw zachodnich, w tym Francji, Niemiec, Włoch, Wielkiej Brytanii i Kanady, formalnie zażądała od Izraela wycofania planów projektu osadniczego E1 na okupowanym Zachodnim Brzegu. Napięcia dyplomatyczne nasiliły się po 18 sierpnia, kiedy otwarto przetargi na 1234 jednostki mieszkalne, co zdaniem krytyków zagraża możliwości powstania spójnego państwa palestyńskiego. Podczas gdy Izrael twierdzi, że posiada suwerenne prawo do budowy na całym terytorium, europejscy liderzy ostrzegli przed potencjalnymi sankcjami i ryzykiem prawnym dla firm zaangażowanych w budowę, powołując się na naruszenia prawa międzynarodowego oraz opinię doradczą MTS z 2024 roku.
// Tło
Projekt E1 (East 1) obejmuje 12 kilometrów kwadratowych między Wschodnią Jerozolimą a osadą Maale Adumim. Od dziesięcioleci jest on punktem międzynarodowych sporów, ponieważ budowa w tym miejscu skutecznie podzieliłaby Zachodni Brzeg, uniemożliwiając geograficzną spójność państwa palestyńskiego. Projekt został zatwierdzony w 2025 roku, a jego obecny postęp następuje po opinii doradczej MTS z lipca 2024 roku, która uznała obecność Izraela na okupowanych terytoriach za bezprawną.
// Kluczowe wydarzenia
- Ogłoszenie przetargów na 1234 jednostki mieszkalne w obszarze E1, będące częścią większego planu budowy 3400 domów.
- Wspólne potępienie wydane przez Francję, Włochy, Niemcy, Wielką Brytanię, Holandię, Norwegię i Kanadę.
- Ostrzeżenia dla prywatnych przedsiębiorstw, że udział w przetargach może wiązać się z poważnymi naruszeniami prawa międzynarodowego.
- Rząd Wielkiej Brytanii zapowiada „kompleksowe środki” i sankcje wobec osób zaangażowanych w rozbudowę.
- Sekretarz Generalny ONZ określa projekt E1 jako „egzystencjalne zagrożenie” dla przyszłego państwa palestyńskiego.
- Postęp w przetargach budowlanych następuje zaledwie kilka tygodni przed wyborami do izraelskiego parlamentu 27 października.
// Oś czasu
-
MTSiW wydaje opinię doradczą, uznając izraelskie osiedla na terytoriach okupowanych za bezprawne.
-
Izrael aprobuje szerszy plan zagospodarowania E1 obejmujący 3400 domów.
-
Izraelskie Ministerstwo Mieszkalnictwa publikuje przetargi na 1234 jednostki mieszkalne w obszarze E1.
-
Europejscy przywódcy wydają wspólne potępienie; Wielka Brytania wzywa charge d'affaires Izraela.
-
Termin naskładania ofert przez firmy na przetargi budowlane w obszarze E1.
-
Planowane izraelskie wybory parlamentarne.
// Perspektywy
[Koalicja Europejska (Francja, Niemcy, Włochy, Wielka Brytania itp.)]
Przeciwne; uznaje osiedla za nielegalne w świetle prawa międzynarodowego i barierę dla dwupaństwowego rozwiązania pokojowego.
[Rząd Izraela]
Popierający; podnosi historyczne prawa do ziemi i odrzuca międzynarodową krytykę jako protekcjonalną.
[Organizacja Narodów Zjednoczonych]
Przeciwne; uznaje projekt E1 za zagrożenie dla ciągłości terytorialnej przyszłego państwa palestyńskiego.
[Peace Now (NGO)]
Krytyczne; oskarża rząd o przyspieszanie zobowiązań budowlanych w celu wpłynięcia na nadchodzące głosowanie w październiku.
// Cytaty
“Naród żydowski ma prawo mieszkać na całym obszarze Ziemi Izraela, tak jak Brytyjczycy mają prawo mieszkać w Londynie i w całym Zjednoczonym Królestwie.”
“W czasie poważnej niestabilności na Zachodnim Brzegu z bezprecedensowym poziomem przemocy osadników wobec cywilów... ta decyzja jest jeszcze bardziej niepokojąca.”
“nieakceptowalne... poważnie podważyłoby wykonalność rozwiązania dwupaństwowego.”